VORM
Het algemene schema van een betoog ziet er zó uit:
| Deel | Doel(en) | Vorm | Omvang |
| Titel ------ 2 regels wit |
1 De lezer interesseren 2 De lezer informeren |
Vraag of stelling (heeft mening in zich) | 1 'zin' |
| Inleiding ------ 1 regel wit |
1 De lezer interesseren
2 De lezer informeren |
1 Diverterend: verhaaltje, gesprek, bladzij uit dagboek,
eigen ervaring, aanleiding 2 Lijmzin(nen) + stelling(en) |
1 al.
1 al. |
| Kern ------ 1 regel wit |
1 De lezer informeren / het onderwerp inperken 2 De lezer overtuigen |
Informatief deel: definitie, beschrijving, uitleg probleem,
oorzaken, gevolgen. 1. Per alinea één onderdeel. Bv. een argument voor of tegen, een oplossing + uitleg + vb. 2. Afweging. Elke alinea begint met een signaalwoord! |
8-15 al. |
| Slot | De lezer onthoudt jouw mening + één of meer redenen | Conclusie: herhaling van je stelling + belangrijkste redenen. Signaalwoord(en)! |
1 al. |
INHOUD
De algemene structuur blijft voor elk betoog hetzelfde. Toch wijkt de inhoud van de kern af, afhankelijk van de door jou geformuleerde stelling/vraag. De twee meest gebruikte schemas vind je hieronder nog eens toegelicht.
1. Het oorzaken-gevolgen-oplossingen-model
Doel: de lezer ervan overtuigen dat een bepaalde oplossing de beste is.
Het structuurschema van de kern ziet er als volgt uit:
| 1. Informatief deel | Oorzaken |
| 1 | 2 | 3 | 4 |
| d | d | d | d |
| toelichting
|
toelichting
|
toelichting
|
toelichting
|
| Gevolgen (als bewijs van de ernst van het probleem)
|
|||
|
2.
Persuasief deel
|
Oplossingen
|
|||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| + - | + - | + - | + - | + - |
| Afweging | ||||
2. Het voorstander-tegenstander-model
Doel: De lezer ervan overtuigen dat een bepaald maatschappelijk verschijnsel al of niet aanvaardbaar is.
Het structuurschema van de kern ziet er als volgt uit:
| 1. Informatief
deel
|
Uitleg problematiek
|
||
| 2. Persuasief
deel
|
Voorstanders / Voordelen
|
||
| argument 1 | argument 2 | argument 3 | |
| d | d | d | |
| toelichting
|
toelichting
|
toelichting
|
|
| Jouw mening over deze argumenten
|
|||
| Tegenstanders/nadelen
|
|||
| argument 1 | argument 2 | argument 3 | argument 4 |
| d | d | d | d |
| toelichting
|
toelichting
|
toelichting
|
toelichting
|
| Jouw mening over deze argumenten
|
|||
| Afweging | |||
| HAVO-5, een klas apart Susan: "Goh, het eindexamen zit er al aan te komen. Nog een paar weken en dan is het zover!" Ronald: "Ja, ik zie er nu al tegen op. Dit jaar was erg zwaar voor me en ik vind het niet te vergelijken met het afgelopen jaar, toen ik in HAVO-4 zat. Ik twijfel er dan ook aan, of ik wel zal slagen." Susan:"Oh, ik vond het afgelopen jaar reuze meevallen. De meningen zijn blijkbaar nogal verdeeld. Is HAVO-5 werkelijk zo anders als HAVO-4? Er zijn leerlingen die vinden dat HAVO-5 niet te vergelijken valt met HAVO-4, maar er zijn ook leerlingen, die vinden dat er een grote gelijkenis bestaat tussen HAVO-5 en HAVO-4. Op de argumenten van de laatstgenoemde groep leerlingen kom ik zo terug. Eerst zal ik de argumenten behandelen, die naar voren worden gebracht door de leerlingen, die vinden dat HAVO-5 niet te vergelijken valt met HAVO-4. Een eerste argument waarmee deze groep leerlingen dat wil aantonen, is dat HAVO-5 veel meer zelfstandigheid van de leerling vergt dan HAVO-4. Je moet je tijd namelijk zelf indelen. Er zijn drie tijdstippen, buiten je examen, waarop men een beroep doet op je kennis. Je moet zelf beslissen of je een maand van te voren begint te leren, of misschien pas op de dag voor het schoolonderzoek. Wanneer je goed kunt plannen, zul je geen problemen ondervinden. Het is echter anders, als je dit niet kunt. In HAVO-4 was het zo, dat je regelmatig getoetst werd. Leerlingen kwamen zo minder in de problemen, want ze hadden zo eigenlijk een soort regelmaat. Ik ben het niet helemaal eens met het argument dat HAVO-5 meer zelfstandigheid van je vergt. Ik moest altijd al zelf m'n tijd in delen en zorgen dat de planning klopte. Het enige wat weenlijk verschilt is dat het nu om belangrijkere cijfers gaat en je je dus geen fouten kunt permiteren. Een tweede argument waarom HAVO-5 niet te vergelijken valt met HAVO-4, is zonder meer het examen, wat bij velen tot stress leidt. In HAVO-4 maakte je je veel minder zorgen. Je keek natuurlijk wel tegen het examen op, maar het stond als het ware nog ver van je bed. In HAVO-5 is het dan eindelijk zo ver. Je zit in je eindexamenjaar. Leerlingen gaan zich druk maken, wat ze anders niet deden. Ook met dit argument ben ik het eens. Ik heb nu veel meer het gevoel dan in HAVO-4 dat alles van mij afhangt. Ik ben bang dat ik mijn toekomst vergooi en mensen teleurstel, wanneer ik zal zakken. Kortom: ik sta onder veel meer spanning. Een derde argument waarom HAVO-5 niet te vergelijken valt met HAVO-4, is dat de leerlingen nu veel meer bij elkaar betrokken zijn dan in HAVO-4. Ze ondervinden allemaal de examenstress, wat ze als het ware dichter naar elkaar toe brengt. Ook dit vind ik een sterk argument. In HAVO-4 had ik het gevoel, dat het ieder voor zich was. Nu zijn we bijvoorbeeld allemaal nerveus voor het examen en praten daar met z'n allen over. We helpen elkaar door elkaar moed in te praten. Dan ben ik nu beland bij de argumenten, die de leerlingen naar voren brengen, wanneer we het hebben over de gelijkenis tussen HAVO-5 en HAVO-4. Een eerste argument waarmee zij willen aantonen dat HAVO-5 niet veel verschilt van HAVO-4, is dat het gebrek aan interesse, dat bij sommige leerlingen in HAVO-4 een rol speelde, nu nog speelt onder een aantal leerlingen. Dan gaat het met name over leerlingen die zijn doorgestroomd van de MAVO naar de HAVO. Ze hebben een aantal jaren langer achter de rug en hebben er geen zin meer in. Ze doen er dan ook hun best niet meer voor. Ik vind dit een zwak argument aangezien we nu praten over een kleine groep leerlingen. De meeste leerlingen doen toch hun uiterste best om te slagen. Ze verheugen zich op het feit, dat ze, wanneer ze slagen, kunnen beginnen met een vervolgopleiding of kunnen gaan werken. Wanneer ze hun gebrek aan interesse in HAVO-4 zouden hebben verloren, dan is die nu wel weer terug, al is het alleen al om zo snel mogelijk van de middelbare school af te kunnen. Een tweede argument dat naar voren wordt gebracht, is dat het 'gedoe' tijdens de lessen nog steeds hetzelfde is. In HAVO-4 werd er ontzettend veel lol getrapt en in HAVO-5 is dat niets veranderd. Leraren worden in de maling genomen en er wordt wat afgelachen in de klaslokalen. Dit vind ik een zwak argument. Er wordt natuurlijk wel lol getrapt, maar toch wel minder dan in HAVO-4, want de leerlingen staan onder een veel grotere druk. Ik herken dit namelijk ook bij mezelf. In HAVO-4 was ik heel onrustig tijdens de lessen en ik luisterde heel weinig, naar wat de leraren zeiden. Nu zit ik in HAVO-5 en ben heel serieus bezig, omdat ik weet dat dit voor mij een heel belangrijk jaar is. Ik wil gewoon slagen. Een derde argument, waarom HAVO-5 niet veel verschilt van HAVO-4, is de stof, die je moet leren. Een voorbeeld hiervan is, dat je in HAVO-4, wanneer je aardrijkskunde in je pakket hebt, over het zeekleilandschap moet leren en in HAVO-5 eveneens. Ik moet zeggen, dat ik het met dit argument eens ben. Ik heb zelf ondervonden, dat HAVO-5 eigenlijk grotendeels herhaling is van de stof die je geleerd hebt in HAVO-4. Alvorens ik mijn conclusie ga trekken, zal ik kort mijn persoonlijke mening samenvatten. De drie argumenten, aangevoerd door de personen die vinden dat HAVO-5 een klas apart is, omdat het niet te vergelijken valt met HAVO-4, spreken mij erg aan. De zelfstandigheid is mijns inziens hun slechtste argument, omdat ik vind dat we in HAVO-4 ook al zelfstandig moesten werken. De stress is een belangrijke factor die bij veel leerlingen in HAVO-4 niet speelde. Dit is dus een meer steekhoudend argument. De angst om fatale fouten te maken en belangrijk werk niet op tijd af te krijgen is nu veel groter dan vorig jaar. De betrokkenheid is een goed argument, maar weegt mijns inziens niet op tegen de stress. Die stress zorgt er ook nog wel eens voor dat je juist helemaal geen tijd hebt voor een ander, maar dat je voornamelijk met jezelf bezig bent. Het enige tegenargument dat ik goed vond, was dat de stof bij een aantal vakken nauwelijks verschilt met vorig jaar. Dit argument vind ik minder belangrijk dan de stress, omdat er natuurlijk ook vakken tegenover staan die in het examenjaar nog nieuwe stof aansnijden. Dus HAVO-5 valt nauwelijks te vergelijken met HAVO-4, omdat de stress vele malen groter is dan het jaar ervoor. HAVO-5 is dus een klas apart! |